Prečišćeni tekst Pravilnika o bližim uslovima za pružanje i korišćenje usluga porodičnog smještaja - hraniteljstva i porodičnog smještaja obuhvata sljedeće propise:
1. Pravilnik o bližim uslovima za pružanje i korišćenje usluga porodičnog smještaja - hraniteljstva i porodičnog smještaja ("Službeni list Crne Gore", br. 019/14 od 17.04.2014),
2. Pravilnik o izmjeni Pravilnika o bližim uslovima za pružanje i korišćenje usluga porodičnog smještaja - hraniteljstva i porodičnog smještaja ("Službeni list Crne Gore", br. 015/16 od 03.03.2016), u kojima je naznačen njihov dan stupanja na snagu.
PRAVILNIK
O BLIŽIM USLOVIMA ZA PRUŽANJE I KORIŠĆENJE USLUGA PORODIČNOG SMJEŠTAJA - HRANITELJSTVA I PORODIČNOG SMJEŠTAJA
("Službeni list Crne Gore", br. 019/14 od 17.04.2014, 015/16 od 03.03.2016)
Predmet
Član 1
Ovim pravilnikom propisuju se bliži uslovi za pružanje i korišćenje usluga porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja, normativi i minimalni standardi usluga, procjena podobnosti lica za pružanje usluga, program i način sprovođenja obuke, pružanje stručne podrške, kao i naknadu troškova porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja i naknadu za rad pružaoca usluge.
Upotreba rodno osjetljivog jezika
Član 2
Izrazi koji se u ovom pravilniku koriste za fizička lica u muškom rodu podrazumijevaju iste izraze u ženskom rodu.
Standardni porodični smještaj-hraniteljstvo
Član 3
Standardni porodični smještaj-hraniteljstvo obezbjeđuje se djeci i mladima bez roditeljskog staranja i djeci i mladima čiji je razvoj ometen porodičnim prilikama, radi čuvanja, njege i vaspitanja do povratka roditeljima, usvojenja, odnosno osamostaljivanja.
Standardni porodični smještaj
Član 4
Standardni porodični smještaj obezbjeđuje se trudnici i samohranom roditelju sa djetetom do treće godine života, radi podrške roditelju za preuzimanje samostalne brige o djetetu.
Porodični smještaj iz stava 1 ovog člana, obezbjeđuje se odraslom i starom licu, kojima je usljed socijalnih prilika potrebno zbrinjavanje.
Porodični smještaj-hraniteljstvo uz intenzivnu ili dodatnu podršku
Član 5
Porodični smještaj-hraniteljstvo uz intenzivnu ili dodatnu podršku obezbjeđuje se djetetu koje ima smetnje i teškoće u razvoju, radi zadovoljavanja potreba i podrške u prevazilaženju teškoća.
Porodični smještaj uz intenzivnu ili dodatnu podršku
Član 6
Porodični smještaj uz intenzivnu ili dodatnu podršku obezbjeđuje se trudnici, samohranom roditelju sa djetetom do navršene treće godine života, odraslom i starom licu koji su korisnici dodatka za njegu i pomoć, u skladu sa zakonom.
Urgentni porodični smještaj-hraniteljstvo
Član 7
Urgentni porodični smještaj-hraniteljstvo, obezbjeđuje se djetetu kada je žrtva ili kada postoji opasnost da će postati žrtva zanemarivanja, zlostavljanja, eksploatacije i nasilja u porodici, kao i u slučaju iznenadne spriječenosti roditelja da brinu o djetetu.
Porodični smještaj iz stava 1 ovog člana, traje najduže 30 dana, u toku godine.
Urgentni porodični smještaj
Član 8
Urgentni porodični smještaj obezbjeđuje se trudnici i samohranom roditelju sa djetetom do navršene treće godine života, odraslom i starom licu kada su žrtve ili kada postoji opasnost da će postati žrtve zanemarivanja, zlostavljanja, eksploatacije i nasilja u porodici, kao i u slučaju iznenadne ugroženosti njihovih egzistencijalnih potreba.
Porodični smještaj iz stava 1 ovog člana, traje najduže 30 dana, u toku godine.
Povremeni porodični smještaj-hraniteljstvo
Član 9
Povremeni porodični smještaj-hraniteljstvo obezbjeđuje se djetetu:
   1) sa smetnjama i teškoćama u razvoju koje živi sa roditeljima ili koristi uslugu porodičnog smještaja-hraniteljstva;
   2) koje je smješteno u ustanovu socijalne i dječje zaštite.
Porodični smještaj iz stava 1 ovog člana, traje najduže 45 dana, u toku godine.
Povremeni porodični smještaj
Član 10
Povremeni porodični smještaj obezbeđuje se odraslom ili starom licu koje je na standardnom porodičnom smještaju, porodičnom smještaju uz intenzivnu ili dodatnu podršku, ili u svojoj biološkoj porodici.
Povremeni porodični smještaj iz stava 1 ovog člana, traje najduže 20 dana, u toku godine.
Broj korisnika
Član 11
Broj korisnika porodičnog smještaja-hraniteljstva određuje se u skladu sa zakonom kojim se uređuju porodični odnosi.
Uslugu porodičnog smještaja, može koristiti najviše:
   1) jedna trudnica ili samohrani roditelj sa djetetom do treće godine života; ili
   2) dva odrasla ili stara lica ili jedno odraslo i jedno staro lice.
Standardi usluga
Član 12
Pružalac usluge porodičnog smještaja-hraniteljstva dužan je da korisniku obezbjedi:
   1) odgovarajući stambeni prostor i materijalne uslove;
   2) odgovarajuću i urednu odjeću i obuću;
   3) predmete za ličnu upotrebu i higijenu;
   4) odgovarajuću ishranu i staranje o zdravlju;
   5) zadovoljavanje vaspitnih i obrazovnih potreba;
   6) njegovanje identiteta djeteta;
   7) zaštitu od zanemarivanja, zlostavljanja i eksploatacije i sl.
Pored uslova iz stava 1 tač. 1, 2, 3, 4 i 7 ovog člana, pružalac usluge porodičnog smještaja dužan je da korisniku obezbijedi i podršku u zadovoljavanju socijalnih, religioznih i kulturnih potreba.
Stambeni prostor i materijalni uslovi
Član 13
Stambeni prostor pružaoca usluge porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja treba da:
   1) je u naseljenom mjestu;
   2) je priključen na električnu, vodovodnu i kanalizacionu mrežu;
   3) ima obezbjeđeno grijanje;
   4) ima odgovarajuću opremu u stambenom prostoru;
   5) zadovoljava higijenske uslove i sl.
Pružalac usluge porodičnog smještaja-hraniteljstva dužan je da korisniku obezbijedi posebnu sobu za spavanje ili zajedničko korišćenje sobe sa djetetom, odnosno mladim licem istog pola.
Pružalac usluge porodičnog smještaja dužan je da korisniku obezbijedi posebnu sobu za spavanje ili zajedničko korišćenje sobe, uz njegovu prethodnu saglasnost.
Odjeća i obuća
Član 14
Pružalac usluge porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja dužan je da korisniku obezbijedi (kupuje) odjeću i obuću, kao i predmete za ličnu upotrebu i higijenu, u skladu sa njegovim potrebama i godinama života.
Ishrana i staranje o zdravlju
Član 15
Pružalac usluge porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja dužan je da obezbjedi ishranu i staranje o zdravlju, i to:
   1) šest obroka dnevno, za dijete uzrasta do jedne godine;
   2) pet obroka dnevno (doručak, ručak, večera i dvije užine), za dijete iznad jedne godine života;
   3) četiri obroka dnevno (doručak, ručak, večera i užina) za korisnika;
   4) redovnu vakcinaciju djeteta;
   5) kontrolu zdravlja korisnika;
   6) njegu za vrijeme bolesti korisnika; i
   7) drugo, u skladu sa potrebama korisnika.
Vaspitanje i obrazovanje
Član 16
Pružalac usluge porodičnog smještaja - hraniteljstva, u skladu sa uzrastom, dužan je da korisniku obezbijedi:
   1) adekvatne igračke;
   2) upis u vaspitno-obrazovne ustanove u skladu sa njegovim interesovanjima i potencijalima;
   3) da redovno prisustvuje nastavi i postiže rezultate u skladu sa svojim mogućnostima;
   4) knjige, školski pribor i drugu opremu;
   5) finansijska sredstva za pomoć u učenju;
   6) da dijete, odnosno mlado lice razvije socijalne i životne vještine i ohrabruje ga da razvija svoja interesovanja i talente;
   7) uslove u stambenom prostoru za druženje sa vršnjacima i podsticanje socijalnog razvoja djeteta, odnosno mladog lica; i
   8) drugo, u skladu sa potrebama korisnika.
Njegovanje identiteta
Član 17
Pružalac usluge porodičnog smještaja-hraniteljstva dužan je da korisniku:
   1) pomaže da prepozna i upravlja svojim osjećanjima;
   2) obezbijedi uključenje u proces donošenja odluka od značaja za njegov život;
   3) pokazuje poštovanje ličnosti i etničke pripadnosti;
   4) pomaže da razumije događaje iz svoje prošlosti i da sačuva važne uspomene;
   5) u saradnji sa Centrom za socijalni rad (u daljem tekstu: Centar) pruža podršku u održavanju kontakata sa porodicom i drugim licima važnim za korisnika;
   6) pruža podršku u razvoju seksualnosti i poštuje privatnost i sl.
Zaštita od zanemarivanja, zlostavljanja i eksploatacije
Član 18
Pružalac usluge porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja dužan je da korisniku obezbijedi:
   1) zaštitu od zanemarivanja, zlostavljanja i eksploatacije;
   2) podršku da prepozna i prijavi situacije zanemarivanja, zlostavljanja i eksploatacije;
   3) odgovarajuću komunikaciju i da izvršava svoje obaveze, bez primjene fizičkog kažnjavanja, fizičkog ograničavanja ili ponižavanja korisnika, kao i njegovog iskorišćavanja;
   4) stručnu podršku; i
   5) drugo, u skladu sa potrebama korisnika.
Socijalne, religiozne i kulturne potrebe
Član 19
Pružalac usluge porodičnog smještaja dužan je da obezbijedi:
   1) mogućnost učešća u socijalnim, religioznim, rekreativnim i kulturnim aktivnostima, u skladu sa izborom korisnika;
   2) mogućnost održavanja kontakta sa porodicom i drugim licima važnim za korisnika;
   3) odgovarajuću stimulaciju i animaciju za korisnike koji su teško pokretni; i
   4) drugo, u skladu sa potrebama korisnika.
Procjena podobnosti
Član 20
Uslugu porodičnog smještaja-hraniteljstva može da pruža lice koje djetetu, odnosno mladom licu, može da:
   1) obezbijedi sigurno okruženje i zaštitu od zlostavljanja, zanemarivanja i eksploatacije;
   2) zadovolji potrebe u cilju optimalnog razvoja njihovih potencijala i prevazilaženja razvojnih zastoja;
   3) očuva njihov identitet kroz podržavanje veze sa njihovom porodicom, kao i drugim licima važnim za njih; i
   4) prihvati podijeljenu odgovornost i uspostavi odnos sa roditeljima i stručnim radnicima.
Uslugu porodičnog smještaja može da pruža lice koje može, da:
   1) obezbjedi sigurno okruženje za korisnika od zlostavljanja i eksploatacije;
   2) pruži podršku korisniku u zadovoljavanju svakodnevnih životnih aktivnosti na način koji u najvećoj mogućoj mjeri podstiče njegovu nezavisnost i očuvanje dostojanstva;
   3) pruži podršku korisniku u kontaktima sa porodicom i drugim licima važnim za korisnika; i
   4) prihvati podijeljenu odgovornost i uspostavi odnos sa korisnikovom porodicom, staraocem i stručnim radnicima.
Zahtjev i dokumentacija
Član 21
Zahtjev za pružanje usluga porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja podnosi se Centru.
Uz zahtjev iz stava 1 ovog člana podnosilac prilaže:
   1) kopiju lične karte;
   2) izvod iz matične knjige rođenih;
   3) izvod iz matične knjige vjenčanih;
   4) ljekarsko uvjerenje svih članova porodice;
   5) dokaz o radnom odnosu i mjesečnim prihodima;
   6) uvjerenje o posjedu imovine;
   7) dokaz da podnosilac zahtjeva za pružanje usluge i članovi njegove porodice nijesu lišeni roditeljskog prava;
   8) dokaz da podnosilac zahtjeva za pružanje usluge i članovi njegove porodice nijesu lišeni poslovne sposobnosti;
   9) dokaz da se protiv podnosioca zahtjeva za pružanje usluge i člana njegove porodice ne vodi istraga, nije podignuta optužnica, odnosno nijesu pravnosnažno osuđivani za krivično djelo iz grupe krivičnih djela protiv života i tijela, protiv polne slobode, protiv braka i porodice, kao i za krivično djelo neovlašćene proizvodnje i stavljanja u promet opojnih droga, neovlašćeno držanje opojnih droga, omogućavanje uživanja opojnih droga; i
   10) dokaz da podnosilac zahtjeva za pružanje usluge nije na evidenciji lica protiv kojih je određena mjera zaštite od nasilja u porodici.
Nadležnost za procjenu
Član 22
Procjenu podobnosti lica za pružanje usluga porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja vrši Centar, u skladu sa zakonom.
Razgovor sa podnosiocem zahtjeva
Član 23
Na osnovu razgovora sa podnosiocem zahtjeva Centar vrši procjenu:
   1) početnih znanja o usluzi porodičnog smještaja-hraniteljstva, odnosno porodičnog smještaja;
   2) motivacije;
   3) prepoznavanja i zadovoljavanja potreba korisnika;
   4) razumijevanja specifičnih potreba korisnika;
   5) strukture porodice;
   6) prethodnih iskustava, u oblasti njege i staranja;
   7) da li je neko od članova porodice imao iskustva i posljedice od zlostavljanja i asocijalnog ponašanja; i
   8) da li neko od članova porodice boluje od bolesti zavisnosti, zarazne i hronične bolesti koja može štetno djelovati na korisnika.
Razgovor sa članovima porodice podnosioca zahtjeva
Član 24
Procjena na osnovu razgovora sa članovima porodice podnosioca zahtjeva u kućnoj posjeti obuhvata:
   1) pregled stambenih uslova i kvalitet stanovanja;
   2) fukcionalnost i opremljenost prostora namijenjenog korisniku;
   3) prikupljanje informacija o radnom angažovanju članova porodice - ličnim i drugim prihodima;
   4) stav članova porodice prema porodičnom smještaju-hraniteljstvu, odnosno porodičnom smještaju;
   5) sagledavanje lokalne infrastrukture u mjestu življenja (saobraćajne veze, blizina predškolskih i vaspitno obrazovnih, zdravstvenih, kulturnih i sportskih ustanova i sl.).
Rok za procjenu i izvještavanje
Član 25
Procjena podobnosti vrši se u roku od šest mjeseci, od dana prijema uredno podnijetog zahtjeva.
Sadržina izvještaja o podobnosti lica za pružanje usluge porodičnog smještaja-hraniteljstva, data je na obrascu IP-PSH koji je sastavni dio ovog pravilnika.
Sadržina izveštaja o podobnosti lica za pružanje usluge porodičnog smještaja data je na obrascu IP-PS koji je sastavni dio ovog pravilnika.
Obuka
Član 26
Lica za pružanje usluga porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja obučavaju se tokom procjene podobnosti, kao i tokom pružanja usluge, po programu obuke.
Program obuke
Član 27
Program obuke za porodični smještaj-hraniteljstvo sadrži oblasti koje se odnose na:
   1) ulogu i odgovornost pružaoca usluge;
   2) funkcionisanje porodice u kriznim situacijama;
   3) zaštitu djeteta, odnosno mladog lica od zanemarivanja, zlostavljanja i eksploatacije;
   4) emocionalne potrebe i razvoj djeteta, odnosno mladog lica;
   5) znanje i vještine o djetetu, odnosno mladom licu, sa smetnjama i teškoćama u razvoju;
   6) vaspitanje;
   7) njegovanje identiteta; i
   8) pripremu za porodični smještaj-hraniteljstvo.
Program obuke za porodični smještaj sadrži oblasti koje se odnose na:
   1) ulogu i odgovornost pružaoca usluge;
   2) proces starenja,
   3) znanje i vještine o licima sa tjelesnim, mentalnim, intelektualnim i senzornim oštećenjima;
   4) emocionalne potrebe;
   5) zaštitu od zanemarivanja, zlostavljanja i eksploatacije; i
   6) pripremu za porodični smještaj.
Način sprovođenja obuke
Član 28
Obuka se sprovodi u grupi, a u slučaju potrebe hitnog smještaja korisnika individualno.
Obuka koja se sprovodi tokom procjene podobnosti traje najmanje 30 sati za pružaoce usluge porodičnog smještaja-hraniteljstva, a za pružaoce usluge porodičnog smještaja najmanje 20 sati.
Bliži sastav grupe, mjesto, vrijeme i druga pitanja od značaja za realiziciju programa obuke određuje Centar, odnosno drugi pružalac usluge.
Obuka pružaoca usluge
Član 29
Lice koje pruža usluge porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja dužno je da tokom pružanja usluge pohađa obuku najmanje pet sati godišnje.
Izvještaj o toku obuke iz stava 1 ovog člana dat je na obrascu IO-PU koji je sastavni dio ovog pravilnika.
Priprema za smještaj
Član 30
Priprema korisnika i pružaoca usluge za porodični smještaj-hraniteljstvo i porodični smještaj obuhvata:
   1) određivanje mjesta upoznavanja korisnika i pružaoca usluge;
   2) razgovor sa korisnikom;
   3) informisanje korisnika o pružaocu usluge i članovima njegove porodice;
   4) informisanje pružaoca usluge o korisniku; i
   5) mišljenje, odnosno saglasnost korisnika.
Stručna podrška
Član 31
Stručna podrška obuhvata:
   1) savjetovanje korisnika i pružaoca usluge;
   2) podršku pružaocu usluge za zajedničko planiranje i rješavanje problema korisnika;
   3) uključivanje korisnika u rekreativne i kulturne aktivnosti;
   4) grupne aktivnosti sa djecom, odnosno mladim licima;
   5) materijalnu podršku korisnicima i pružaocima usluge i sl.
Izvještaj o pružanju stručne podrške za porodični smještaj-hraniteljstvo dat je na obrascu ISP-PSH koji je sastavni dio ovog pravilnika.
Izvještaj o pružanju stručne podrške za porodični smještaj dat je na obrascu ISP-PS koji je sastavni dio ovog pravilnika.
Ukoliko drugi pružalac usluge pruža stručnu podršku porodčnog smještaja-hraniteljsta i porodičnog smještaja, izvještaje iz st. 2 i 3 ovog člana dostavlja Centru.
Način pružanja stručne podrške
Član 32
Stručna podrška iz člana 31 ovog pravilnika pruža se najmanje svakih 50 dana za uslugu porodičnog smještaja-hraniteljstva, odnosno najmanje 100 dana za uslugu porodičnog smještaja.
Centar, odnosno drugi pružalac usluge određuje mjesto i vrijeme pružanja stručne podrške.
Naknada troškova smještaja korisnika
Član 33
Mjesečna naknada troškova smještaja korisnika na porodičnom smještaju-hraniteljstvu i porodičnom smještaju, utvrđuje se u visini troškova smještaja u javnu ustanovu socijalne i dječje zaštite, koju određuje nadležni organ državne uprave.
Naknada troškova smještaja korisnika na povremenom i urgentnom porodičnom smještaju-hraniteljstvu i povremenom i urgentnom porodičnom smještaju obezbjeđuje se u visini iznosa naknade iz stava 1 ovog člana, preračunata po dnevnim troškovima za smještaj u odnosu na vrijeme boravka korisnika kod pružaoca usluge.
Naknada za rad pružaoca usluge
Član 34
Naknada za rad pružaoca usluge standardnog, urgentnog i povremenog porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja, utvrđuje se u procentu od visine troškova smještaja korisnika u javnu ustanovu socijalne i dječje zaštite, i to:
   1) 30% za jednog korisnika;
   2) 15% za svakog sljedećeg korisnika, kada je na smještaju više od jednog korisnika.
Naknada za rad pružaoca usluge porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja uz intezivnu ili dodatnu podršku, utvrđuje se u procentu od visine troškova smještaja korisnika u javnu ustanovu socijalne i dječje zaštite, i to:
   1) 50% za jednog korisnika;
   2) 25% za svakog sljedećeg korisnika, kada je na smještaju više od jednog korisnika.
Pružaocu usluge urgentnog porodičnog smještaja-hraniteljstva i urgentnog porodičnog smještaja, objezbjeđuje se naknada za rad i u vrijeme kada nema korisnika na smještaju, a najviše mjesec dana od poslednjeg smještaja.
Naknada za rad pružaoca usluge standardnog porodičnog smještaja-hraniteljstva i porodičnog smještaja i smještaja uz intezivnu ili dodatnu podršku obustavlja se za period trajanja povremenog smještaja iz čl. 9 i 10 ovog pravilnika.
Prestanak važenja
Član 35
Danom stupanja na snagu ovog pravilnika prestaje da važi Pravilnik o kriterijumima i postupku za utvrđivanje posebne naknade porodici u kojoj je lice smješteno ("Službeni list RCG", broj 8/06).
Stupanje na snagu
Član 36
Ovaj pravilnik stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom listu Crne Gore".